To może być największy spektakl na niebie od półwiecza. W kierunku Słońca leci kometa Atlas

W kierunku Słońca pędzi kometa Atlas, która, jeśli sprawdzą się najbardziej optymistyczne prognozy naukowców, może stać się najjaśniejszą od ponad półwiecza. Jej ogon może ciągnąć się przez pół ziemskiego nieba i zachwycać nas nawet w samym środku dnia.

Kometa Atlas zaskoczyła badaczy: jej jasność w pewnym momencie zaczęła szybko i mocno się zwiększać. W tym momencie jest na granicy widzialności gołym okiem, ale według różnych obliczeń, może stać się jaśniejsza niż najjaśniejsza planeta - Wenus. Wiosną może nas czekać spektakl na niebie, jakiego nie widzieliśmy od 1997 roku.

W ostatnich dniach ubiegłego roku System Ostatecznego Ostrzegania Przed Uderzeniem Planetoid w Ziemię (ATLAS), znajdujący się na Hawajach, wykrył kometę poruszającą się po torze parabolicznym, której nadano kryptonim C/2019 Y4.

Jeszcze wtedy astronomowie nie przypuszczali, że obiekt będzie kandydować do miana jednej z najbardziej spektakularnych komet ostatniego półwiecza. W ostatnich tygodniach kometa zaczęła gwałtownie jaśnieć, znacznie szybciej niż wskazywały na to jakiekolwiek modele prognostyczne.

Uwalnianie olbrzymich ilości substancji lotnych sprawiło, że między początkiem lutego a połową marca kometa pojaśniała aż 4 tysiące razy. W związku z tym może być widoczna gołym okiem już na początku kwietnia. Jej przelot obok Słońca spodziewany jest 31 maja.

Wcześniej jej jasność może wynieść od +1 do -5 magnitudo, ale niektóre modele wskazują nawet na -11 magnitudo. Dla porównania Wenus, najjaśniejsza planeta ziemskiego nieba ma jasność -5 mag., a Księżyc -13 mag. Czegoś podobnego nie było od października 1965 roku, a więc od przelotu komety Ikeya–Seki.

Ze względu na niebywałą jasność zyskała ona przydomek Wielkiej Komety 1965 roku. Równała się ona tylko z Wielką Kometą 1884 roku, której trajektoria jest niemal identyczna do tej, którą porusza się pędząca w naszym kierunku kometa Atlas (C/2019 Y4).

O nowej komecie - wtedy jeszcze pod nazwą C/2019 Y4 - świat dowiedział się pod koniec ubiegłego roku. Odkrył ją 28 grudnia znajdujący się na Hawajach system ATLAS - Asteroid Terrestrial-impact Last Alert System.

Nowa kometa leci w kierunku Słońca

Składa się on z dwóch teleskopów, położonych w obserwatoriach na wulkanach Haleakala i Mauna Loa. Jego główne zadanie, jak wskazuje nazwa, to ostrzeganie przed zbliżającymi się do Ziemi asteroidami. Według założeń system ma dawać jeden dzień ostrzeżenia przed obiektami, które mogą uderzyć z siłą 30-kiloton trotylu - "zabójcami miasteczek", tydzień przed 5-megatonowymi "zabójcami miast" i trzy tygodnie przed 100-megatonowymi "zabójcami hrabstw".

Poza swoją główną funkcją ATLAS czasem wykrywa też komety i to po nim C/2019 Y4 dostała swoje nowe imię. Oto jej zdjęcie, wykonane za pomocą teleskopu w Nowym Meksyku 21 marca - kometa Atlas to zielonkawy obiekt w lewym górnym rogu:



Wielkie komety za każdym razem były tak jasne, a ich ogon był tak długi, że były widoczne nawet w pełni dnia, rozciągając się na pół ziemskiego nieba. Dawniej uważane były one za zły omen, zwiastujący same nieszczęścia czekające mieszkańców Ziemi.




Chociaż te najbardziej optymistyczne prognozy wskazują na wspaniały spektakl, to jednak te najmniej obiecujące wieszczą rozpad komety, do którego mogłoby dojść, gdy obiekt zbliży się do Słońca. Tak właśnie stało się z równie dobrze zapowiadającą się kometę ISON z listopada 2013 roku.